Runga Dolpo Shey Gompa Trek

Ina tau koe ki te Taunga Rererangi o Tribhuvan i Kathmandu, Nepal, ka manaaki māhanatia koe e ā mātou kaimahi o te Himalayan Adventure Treks.

Mā rātou koe e āwhina ki te uta i ō tueke ki roto i te waka o tā mātou kamupene, me te arahi i a koe ki tō hōtēra whetu-3 i te Tiriti o Thamel pukumahi.

Kātahi ka taea e koe te noho pai, te whakamarie i a koe anō. I muri i tētahi wā, ka taea e koe te haere ki waho o tō hōtēra ki te tūhura i te Tiriti o Thamel, ki te toro atu ki ngā whare kawhe, ki ngā wharekai, ki ngā toa hokohoko, me ētahi atu e pai ana ki a koe.

Ā muri iho, ka taea e koe te hoki ki tō hōtēra kia pai ai te moe i te pō nei i tēnei haerenga ki Upper Dolpo Shey Gompa.

I tēnei rā tuarua o te haerenga 24-rā ki Upper Dolpo Shey Gompa, ka noho tahi koe me tētahi kaiārahi i ngā wā katoa, hei āwhina i a koe ki te toro haere i te Raorao o Kathmandu tae noa ki te ahiahi.

Ko ngā wāhi rongonui matua ka toro atu koe i tēnei rā ko Patan Durbar Square, ko Boudhanath Stupa, ko Pashupatinath Temple, me Kathmandu Durbar Square.

Whai muri i te haerenga tirotiro haere mō te haurua-rā, ka toro atu koe ki tā mātou kamupene, arā, ko Himalayan Adventure Treks, hei whakamōhiotanga poto ki te kaupapa o Upper Dolpo Trek.

Kātahi ka taea e koe te tirotiro i ō taonga i roto i tō putea kia kite ai mēnā kei a koe ngā mea katoa e hiahiatia ana mō tēnei haerenga roa ki te rohe o Dolpo.

Ki te kore, ka taea e koe te whakapau i tō ahiahi ki te hokohoko taputapu me ngā kākahu i te meneti whakamutunga.

I tēnei rā, me ara wawe tātou ki te rere ki Nepalgunj i te wā kua whakaritea. Mā tā mātou waka koe e tiki i te ata ka haria ki te taunga rererangi.

Kātahi ka rere mātou ki te taunga rererangi o Nepalgunj. Kia tae atu ki te wāhi e haere ana mātou, ka taraiwa mātou ki te hōtēra mō te pō. I tēnei rā, ka noho mātou i tēnei tāone i mua i te hikoi ki te rohe o Dolpo.

Ka taea e tātou te whakapau i ō tātou wā wātea ki te tūhura i ngā mākete me ngā wāhi hokohoko o Nepalgunj. Waihoki, ka taea hoki e tātou te toro atu ki ētahi temepara, ki te Gopal Baba Ashram rānei, kia kite ai i te ahurea o te rohe.

He maha hoki ngā mea ka taea e tātou te mahi i a tātou e noho ana i tēnei tāone, pērā i te hikoi i te taha o te awa, te toro atu ki ngā pāka iti, te whakamātau rānei i ngā rihi o te rohe, o te Tharu, o te Nepali rānei.

I te whā o ngā rā o te mōkihi Upper Shey Gompa Trek, whai muri i te parakuihi i te hōtēra, ka haere mātou ki te taunga rererangi o Nepalgunj mō tētahi rerenga poto, ataahua ki Juphal, te tīmatanga o tēnei haerenga whakahihiri i te rohe o Dolpo i Nepal. Kia tae atu mātou ki Juphal, ka haere tonu mātou i tā mātou haerenga ki raro ki Kalaguada.

Mai i konei, ka haere tonu tā mātou haerenga mā te awa o Thuli Bheri Khola. Whai muri i te hikoi mō ngā haora e toru, e whā rānei, ka tae mātou ki Dunai, te pokapū whakahaere o Dolpa.

Hei tāpiri atu ki tēnā, koinei tō mātou noho tuatahi mō te pō i runga i te hikoi, hei tohu i te tīmatanga o te haerenga mōrearea ki ngā maunga i runga i tēnei haerenga ki Upper Dolpo Shey Gompa Trek.

I tēnei rā, ka ara ake koe i te rangi maunga hou, i te kāinga o Dunai. Ka haere tonu tā mātou hikoi i muri i te parakuihi whai kiko me te karāhe tī wera.

Ko te taunga e whai ake nei i tēnei haerenga ki Upper Dolpo Shey Gompa ko Chhepka Village. I a mātou e haere ana, ka tomo mātou ki te Papa Whenua ā-Motu o Shey Phoksundo, ka tū ki te pūwāhi tirotiro o Silughar hei tiki i ētahi atu whakaaetanga e hiahiatia ana hei haere tonu i tā mātou haerenga.

Kātahi ka haere tonu tā tātou hikoi i te taha o te awa o Phoksundo Khola, ka haere i roto i ngā ngahere matomato o te pārūrū ka taea e koe te mātakitaki i te panoni haere o te whenua.

I a mātou e haere ana, ka hikoi mātou i tua atu i ngā kāinga o Kageni, Jutting, me Shangta, ka whiti i te piriti i te huihuinga o ngā awa o Maiba me Phoksundo Khola.

Ā muri iho, ka anga atu tātou ki te raki ki te tae atu ki te kāinga o Chhepka i tēnei haerenga ki Upper Dolpo Shey Gompa Trek.

I te rā 6 o te haerenga 24-rā ki Upper Dolpo Shey Gompa Trek, ka hikoi tātou i te ara e tika ana i ngā ngahere ataahua i te taha o te awa piko, me te huinga o ētahi wāhanga piki me ētahi wāhanga heke.

I a mātou e haere ana, ka hikoi mātou i tua atu i te Kāinga o Reechi, ka kitea ai e koe ngā dzopa, he momo kau whakawhiti i waenganui i te yak me te kau.

Whai muri i a Reechi, ka haere tonu te haerenga ki Palam. Ka whiti tātou i ngā awa iti me ngā papa i keria ki te taha o te puke.

Kātahi ka tae atu mātou ki Palam i muri i ngā haora e ono ki te whitu, mai i te Kāinga o Chhepka.

Ka taea hoki e koe te mātaki i te tōnga o te rā i runga i ngā maunga mai i tēnei wāhi ataahua hei whakamutunga i tēnei rā o te mōkihi Upper Dolpo Trek.

I tēnei whitu o ngā rā o te haerenga 24-rā ki Upper Dolpo Trek, ka tae atu tātou ki tētahi o ngā wāhi tino hira: te roto o Shey Phoksundo, ka riro mai i tēnei haerenga.

Ka hikoi tātou i te ara e arahi ana i a tātou i roto i ngā ngahere hita, kātahi ka tae ki tētahi tirohanga ka kitea e koe tētahi rerenga wai whakamiharo.

Mai i konei, ka hikoi tātou i roto i ngā ngahere paina marino ki te Kāinga o Ringmo. Ko te hunga e noho ana i tēnei kāinga e whai ana i te whakapono tawhito o Bon Po.

Ā muri iho, ka whiti mātou i te piriti i raro i te kāinga, ka anga atu ki te raki ki te tae atu ki te takutai o te roto o Phoksundo, ka whakatūria he puni mō te pō.

Ko te waru o ngā rā tētahi o ngā rā e kore e warewaretia ka tino pārekareka ki a koe i tēnei mōkihi hikoi 24-rā ki Upper Dolpo Shey Gompa.

Ka pau tō mātou rā katoa ki te tūhura i te roto o Shey Phoksundo i muri i te parakuihi reka i roto i te tēneti.

Ka kite koe i ngā haki karakara e poipoia ana i te takutai whānui o te roto, e tāpiri ana i te ataahua wairua ki te āhuarangi.

I a tātou e hikoi ana i te rohe, tera pea ka tūtaki tātou ki tētahi tira hīkī, ā, mā tēnā ka mōhio koe ki te noho a te tangata i tēnei rohe.

Ka taea e koe te whai wā ki te tirotiro i te taiao me te tango whakaahua ataahua hei pupuri i ngā maharatanga o te roto.

Ā muri iho, ka taea e tātou te toro atu ki ngā whare mōneka tata mā te whakamahi i te toenga o te wā o tō tātou rā. I tēnei pō, ka noho tātou mō tētahi atu pō ki te puni i roto i te tēneti i mua i te haere tonu i tā tātou haerenga i te aonga ake.

I tēnei rā, ka tomo mana tātou ki te rohe here o Upper Dolpo, ka wehe atu i te roto o Shey Phoksundo i te ata i muri i te parakuihi nui. Ka whai tātou i te ara i whakamahia e ngā tāngata o te kāinga ki te hokohoko ki a Tibet.

I a tātou e piki ana ki runga, ka taea e koe te mātakitaki i ngā tirohanga whānui o te Awaawa o Ringmo. Mai i konei, ka heke te ara i mua i te piki anō mā roto i te awaawa whānui.

I a koe e haere ana, tera pea ka kite koe i ngā tirohanga whakamiharo o Kanjirowa Himal, e 6612 mita te teitei. Ka haere tonu tātou mā te rohe maunga, e kapi ana i ngā ngahere me ngā rākau hunipa.

I muri i te hikoi mō ngā haora e whā ki te rima, ka tae mātou ki Salla Ghari, tō mātou wāhi okiokinga mō te pō i tēnei haerenga haerenga ki Upper Dolpo Shey Gompa.

Ko tā mātou tūnga whai muri mō te rā ko Lar Tsa, e 4120 mita te teitei i runga ake i te taumata o te moana. Ka hikoi mātou i roto i tētahi awaawa, ka whiti i te taha rawhiti o te awa o Phoksundo Khola, ka haere tonu i te awaawa matua mō te haora pea tae noa ki Kang Gompa. Mai i konei, ka piki mātou ki tētahi pae tarutaru.

I a tātou e haere tonu ana, ka aru tātou i te tihi o te pae maunga i te 4200 mita pea i mua i te hekenga ki Lar Tsa.

He puni i te taha o te awa, he tino pai mō te whakamātau i ngā kaihaerere. Kātahi ka whakatūhia e ā mātou kaiārahi he tēneti hei nohoanga mō te pō i mua i te haere tonu ki te wāhi tino hira o te haerenga, arā, ko Shey Gompa.

I tēnei tekau mā tahi o ngā rā o te haerenga 24-rā ki Upper Dolpo Shey Gompa, ka anga atu tātou ki te wāhanga o runga o te awa o Phoksundo Khola i mua i te huri ki te raki ki Riwo Drugdra, e mōhiotia ana hoki ko te Crystal Mountain.

I te hononga o te ara, ka whai tātou i te ara manene e huri ana i te maunga, e anga atu ana ki te Sela La Pass.

Whai muri i te pikinga uaua, ka tae tātou ki te Sela La Pass, e mōhiotia ana ko Mendok Ding La, i te 5160 mita te teitei, ka mātakitaki koe i ngā tirohanga whakamiharo o te awaawa o runga o Phoksundo, ngā tihi hukarere o te pae maunga o Kanjirowa, ngā pae maunga teitei mutunga kore, me te maha atu. Kātahi ka heke iho tātou i tēnei ara ki te awaawa o Tar.

I a tātou e whakatata atu ana ki ngā pari tarutaru o raro, ka hikoi tātou i te ara taha ki Tsakang, he gompa tawhito.

Whai muri i te hikoi e whitu ki te waru hāora mai i Lar Tse, ka tae atu mātou ki tō mātou ūnga. Ka whakatūria e mātou tō mātou puni i raro tonu i a Shey Gompa mō te pō.

I tēnei tekau mā rua o ngā rā o te haerenga hīkoi o Upper Dolpo Shey Gompa, kua oti te haurua o tā mātou haerenga. Ka noho mātou mō tētahi atu rā ki Shey Gompa hei whakamātau me te tūhura.

Ka toro atu tātou ki te Whare Mōneka o Shey Gompa i te ata, e whakaponohia ana kua 800 tau te pakeke. I roto, ka kite koe i ngā peita i hangaia i te tekau tau atu i 1970.

Kei te aata matua ngā whakapakoko o Guru Rinpoche, Milarepa, me Sakyamuni rongonui. Kei roto hoki i tēnei whare mōneka tētahi tuhinga tawhito a Tibet e kōrero ana mō te hītori o Maunga Kiriata me te whare mōneka. Whai muri i te haerenga ki te whare mōneka, ka taea e tātou te tūhura i te rohe e karapoti ana.

Ka taea e tātou te haere ki Maunga Kiriata, e mōhiotia ana hoki ko te Kailash o Dolpo, e mōhiotia ana mō ōna hanganga tioata kuata tūturu e tiaho ana i te rā.

I te marama katoa o Hūrae, o Ākuhata rānei, he maha ngā kaimātakitaki e haere mai ana ki konei ki te mahi i te kora (hurihurihuri) huri noa i te maunga. Kātahi, i muri i te tūhuratanga i tēnei maunga, ka hoki tātou ki te tēneti ki te okioki.

Whai muri i tētahi rā whakahauora inanahi, ka haere tonu tā mātou haerenga i muri i te parakuihi i roto i ngā ngahere hunipa me ngā awaawa toka, me te whai i te ara piko ki Saldang La Pass.

He uaua te piki ki te ara whakawhiti engari he whai hua, me ngā tirohanga ki ngā maunga kua taupokina e te hukarere, ki ngā kāinga, ki ngā pari, me ērā atu whenua o Upper Dolpo.

Mai i te ara whakawhiti, ka anga atu tātou ki te raki ki te Kāinga o Namgung. Kia tae atu ki tēnei kāinga ataahua, ka taea e koe te tūhura i te Whare Mōneka o Namgung.

Ka taea hoki e koe te kite i te Chyangra, he momo koati Himalayan e whakamahia ana mō tōna huruhuru pashmina pai. I tēnei pō, ka noho tātou mō te pō i runga i tēnei haerenga o te mōkihi Upper Dolpo Trek.

I tēnei tekau mā whā o ngā rā e 24 o te haerenga ki Upper Dolpo Shey Gompa, ka wehe atu mātou i te Kāinga o Namgung ka anga atu ki tētahi atu kāinga ataahua, ko Saldang.

Ka whai mātou i te awa o Namga Khola, ka whiti atu i ētahi wāhi whāngai kararehe tuku iho o te raumati e whakamahia ana e ngā kaiawhina kararehe o te rohe. I roto i ngā haora e 5, e 6 rānei, ka tae atu mātou ki tēnei kāinga.

Ko Saldang tētahi o ngā kāinga nui rawa atu, tino ataahua hoki o Upper Dolpo, e karapotia ana e ngā mara whānui me ngā pukepuke.

Ka toro atu tātou ki te whare tī, ka moe ai tātou i te pō. Ka taea e koe te whai wā ki te tūhura i te kāinga me te tūtaki ki ngā tāngata whenua atawhai. He nui te awe o te ahurea Buddhist tawhito ki tēnei kāinga.

I tēnei rā, ka wehe atu tātou i te Kāinga o Saldang ka hikoi atu ki tētahi atu kāinga ataahua, arā, ko Sibu, e 4000 mita te teitei i runga i tēnei haerenga ki Upper Dolpo Shey Gompa.

Ka haere te ara mā roto i te raupapa o ngā stupa, ngā chorten, ngā pakitara mani, me ngā mara papa. I a mātou e haere ana, kua hipa atu pea mātou i ētahi kāinga tawhito.

Waihoki, ka whiti tātou i te awa tae noa ki te turi kia rua ngā wā i mua i te taenga ki te puni. I a tātou e tata atu ana ki tō tātou ūnga, ka kite koe i te whenua whānui e karapoti ana e kapi ana i ngā rakau tiuni pakari, tataramoa.

Kia ahiahi, ka tae mātou ki te kāinga o Sibu, ka moe ai mātou i reira.

I te rā 16 o te haerenga 24-rā ki Upper Dolpo Shey Gompa Trek, ko tā mātou taunga e whai ake nei ko Jeng La i te 4480 mita.

Ka tīmata tā tātou haerenga i runga i tētahi ara mārie e tika ana mō te hikoi mārie i te ata.

Ka hikoi mātou mō ētahi haora i mua i te whiti i tētahi awa iti, ka haere tonu i te ara piko e haere ana i tua atu i ētahi hapori.

Kia tae atu ki Jeng La, ka whakatūria e tā mātou kaiārahi he puni mō te moe. Ka taea e koe te pārekareka ki te rangimārie o tēnei wāhi, ka okioki mō te haerenga o te rā e whai ake nei, ka haria koe ki te kāinga marino o Tokyu Gaon.

I tēnei rā, ka haria tātou e tā tātou haerenga ki te kāinga o Tokyu Gaon i te 4240 mita te teitei. Whai muri i te parakuihi reka, ka haere tonu tātou i tā tātou hikoi ka piki ki te tihi ki te whiti i te Jeng La Pass, e 4,850 mita te teitei.

Mai i te tihi o te ara, ka kitea e koe te tirohanga whānui o te Dhaulagiri Massif, te Tarap Valley, me ngā pae maunga teitei o Himalayan.

I a tātou e anga whakamua ana, ka heke tātou ki te Awaawa o Tarap, kātahi ka tomo ki te awaawa e anga atu ana ki te Awa o Tarap Chu.

E 20 kiromita te roa o tēnei awaawa, e whakarārangihia ana e ngā kāinga tekau, ngā mara kua whakatōkia, ngā chorten, me ngā gompa maha. Kia tae atu ki tō mātou wāhi, ka whakatūria e mātou he tēneti hei noho i te pō marino.

I tēnei tekau mā waru o ngā rā o te haerenga 24-rā ki Upper Dolpo Shey Gompa, ka tīmata tā mātou hikoi me te piki ki Kamattarka, kei te wāhi e tū ai ngā awa o Lang Khola me Tarap Chu.

I muri i ētahi haora, ka wehe atu tātou i te awaawa whaiti ka tomo ki ngā whenua maroke o roto o ngā maunga, ka hikoi i runga ake i te rārangi rākau i roto i ngā rakau hunipa me ngā rōhi mohoao.

Hei te mutunga, ka arahi te ara ki Dho Tarap, ka kitea te kāinga e karapotia ana e te taiepa kōhatu āhua koretake.

He iti noa te taupori o ngā tāngata Tibet e noho ana i konei, engari kua roa ngā whānau Magar e noho ana i te rohe. I tēnei pō, ka noho mātou ki konei i mua i te haere tonu ki tō mātou ūnga e whai ake nei.

I tā mātou haerenga ki Upper Dolpo Shey Gompa Trek, ka heke mātou i Dho Tarap i te 4,200 mita ki te kāinga o Serkam i te 3,623 mita.

Ka hikoi tātou mā te whai i te awa o Tarap Khola. Ka haere te ara i waenganui i ngā pari pari me ngā awaawa, kei reira te awa e rere ana i raro. I a koe e haere ana, tera pea ka tūtaki koe ki ngā tira hōiho, ki ngā yaki, me ngā miura.

I te haere whakamua, ka hikoi tātou i te ara pai ake, ka whiti i tētahi piriti maitai hou. Whai muri i te hikoi 5 ki te 6 hāora mai i Dho Tarap, 13 kiromita te roa, ka tae atu tātou ki te Kāinga o Serkam, ka moe ai tātou i te pō, ka kai i tētahi kai reka.

I te rā 20 o te hikoi ki Upper Dolpo Shey Gompa, ka wehe atu mātou i te kāinga o Serkam ka haere tonu ki Tarakot.

I a tātou e haere tonu ana i roto i te taiao ataahua, ka tae atu tātou ki te awaawa nui, momona hoki o Barbung Chu. Kātahi ka haere tonu tātou, ka tae atu ki Tarakot i muri i te hikoi mō te 6 ki te 7 hāora.

I tēnei rā, ka tū tātou ki tēnei kāinga o Tarakot i mua i tō tātou hokinga atu ki Dunai i runga i tēnei haerenga hīkoi o Upper Dolpo Shey Gompa.

He tāone tawhito a Tarakot i mōhiotia i mua ko Dzong, i noho hei tāone matua i mua i te mana o te whānau Gorkha. Ka taea e koe te tūhura i tēnei kāinga i tōu ake tere me te pārekareka ki ngā tirohanga whakamiharo o te taiao e tata ana.

Whai muri i te parakuihi katoa, ka hoki mātou i te ara ataahua i mua i te hikoi i runga ake i te awa o Thuli Bheri Khola.

Ka noho marino, ka whakahauora hoki te hikoi, nā te mea kāore koe e hiahia ki te hikoi i ngā wāhanga paripari. Whai muri i te hikoi e 5 ki te 6 hāora te roa mai i Tarakot, ka tae atu tātou ki Dunai.

Kātahi ka taea e koe te noho i roto i tētahi whare tī me te okioki i tēnei rā whakahihiri o te haerenga hīkoi o Upper Dolpo Shey Gompa.

I muri i te whakangā, ka taea e koe te whai wā ki te tūhura i te rohe e karapoti ana, me te whakaaroaro ki ngā wheako whakamiharo i pā mai ki a mātou mō te tata ki te toru wiki i waenganui o ngā Maunga Dolpo.

I te 22 o ngā rā e 24 o te haerenga hīkoi ki Upper Shey Gompa, ka whakaoti koe i te rā hīkoi whakamutunga mā te anga atu ki Juphal, te tīmatanga o tēnei haerenga whakamiharo.

Ka heke iho tātou, ka waiho te rārangi rākau ki muri. Kātahi ka hikoi tātou i te ara paripari e ngāwari ana te haere, kāore he wāhanga piki.

Kia tae atu tātou ki Juphal, ka taea e tātou te whakangā i te whare tī i muri i te rā roa e hikoi ana i te rohe tūmatanui o Dolpo o Nepōra.

I te ahiahi, ka whakanuia e tātou te otinga angitu o te haerenga hīkoi maunga o Upper Dolpo Shey Gompa me ngā kaiārahi me ngā kaikawe katoa mā te kai i tētahi tina reka me ngā inu.

Kua tae ki te wā hei whakamutu i tā tātou hikoi maunga e kore e warewaretia, arā, ko Upper Dolpo Shey Gompa Trail, ka rere tātou i runga maunga poto mai i Juphal ki Nepalgunj.

Kia tau tātou ki te taunga rererangi o Nepalgunj, ka eke tātou ki te rerenga hono ki Kathmandu. Kia tae ki te poutumarotanga, ka tae tātou ki te tāone nui o Nepal, ki Kathmandu.

Kātahi ka haria koe e mātou ki tō hōtera whetu toru i Thamel, ka taea e koe te kaukau, te okioki rānei i muri i tētahi haerenga whakahihiri ka tīmata tahi tātou i tēnei haerenga 24-rā ki Upper Dolpo Shey Gompa.

Ā muri ake nei, ka taea e koe te kopikopiko i ngā ara iti o Thamel Street ki te hoko taonga hei mau ki te kāinga.