INepal idume ngeendawo zayo ezililifa lehlabathi, iindawo ezinomtsalane kubakhenkethi, kunye nezikhumbuzo. Ukhenketho ngumthombo wesibini wengeniso yelizwe. Imirhumo yokungena, imirhumo yepaki yeSizwe, kunye nokunyuka kwamaxabiso asemgangathweni yintsika yoqoqosho lwaseNepal. Abakhenkethi bamazwe angaphandle abandwendwela iindawo zelifa, iindawo ezinomtsalane, kunye nezikhumbuzo zelizwe kwaye kufuneka bahlawule umrhumo othile wokungena ukuze bangene ngaphakathi kwendawo. Abantu bamazwe aseMzantsi Asia (SAARC) kufuneka bahlawule imali encinci yokungena xa kuthelekiswa nabakhenkethi abavela kwamanye amazwe. Abakhenkethi abaninzi bafuna ukubona ubugcisa obuqhelekileyo baseNepalese kunye neendawo zenkcubeko, behlawula ngovuyo imali yokungena kuba kufanelekile ukuhlawula ukutyelela.
Iindawo ezisi-7 zelifa lemveli ze Intlambo yaseKathmandu ziyamangalisa. IBoudhanath, iPashupatinath, Swayambhunath, Kathmandu Durbar Square, ePatan Durbar Square, IBhaktapur Durbar Square, kunye noChangunarayan banembali yabo. Abazityebi kuphela kubugcisa kunye noyilo lwezakhiwo kodwa bakwanekhaya leendawo zokomoya zobuHindu nobuBhuda. Uninzi lwezakhiwo ezenziweyo zinemvelaphi ye-tantric kunye nembali yakudala.
Asiyontlambo yaseKathmandu kuphela kodwa kwaneminye imimandla yelo lizwe ityebile ngendalo nangembali. Lumbini (indawo awazalelwa kuyo uGautam Buddha), Ipaki yeSizwe yaseChitwan, ePokhara, eNagarkot, Iindlela zokuhamba, Ukunyuka kwencopho, yaye amaphulo zezona ndawo zokhenketho eNepal kunye nemithombo yengeniso yelizwe. Ngurhulumente ogcina amaxabiso ezikhumbuzo ezixabisekileyo kwaye enze imali kubakhenkethi abawatyelelayo.
???? Iimali zokungena kwiindawo zabakhenkethi eNepal (Ihlaziywe ngo-2025)
???? Intlambo yaseKathmandu:
Intlambo yaseKathmandu yeyona ntliziyo yenkcubeko, imbali, kunye nezopolitiko eNepal, ejikelezwe ziinduli eziluhlaza kwaye inamabala eetempile zamandulo, amabhotwe kunye needolophu ezidlamkileyo. Intlambo likhaya kwizixeko ezintathu zembali-iKathmandu, iBhaktapur, kunye nePatan (Lalitpur)-nganye iqhayisa i-Durbar Square ezaliswe yi-architecture yeenkulungwane zakudala kunye ne-UNESCO World Heritage Sites. I-Kathmandu Durbar Square ibonisa izigodlo zasebukhosini, iintendelezo, kunye ne-Kumari Ghar edumileyo, apho kuhlala khona uThixokazi ophilayo. Kufuphi, izitrato eziphithizelayo zase-Asan Bazaar zibonisa indlela yokuphila yemveli yabantu balapha abaneemarike zeziqholo, imisebenzi yezandla, kunye norhwebo lwemihla ngemihla oludlamkileyo. Enye yezona ndawo zibalaseleyo zale ntlambo yiSwayambhunath Stupa, ekwabizwa ngokuba yiTempile yeMonkey, ebonelela ngembono yeso sixeko kwaye ifanekisela imvisiswano phakathi kweBuddhism kunye nobuHindu.
ITempile yasePashupatinath, emi ngakuMlambo iBagmati, yenye yezona tempile zingcwele zamaHindu ezinikezelwe kwiNkosi uShiva kunye nendawo ebalulekileyo yokuhambahamba. Enye indawo edumileyo yamaBhuda yiBoudhanath Stupa, enye yezona zinkulu emhlabeni, ezitsala iimonki kunye nabahambi ngezonqulo abajikeleza i-stupa ngamavili omthandazo. I-Patan Durbar Square idume ngokukrolwa kwamatye amahle, iKrishna Mandir, kunye neMyuziyam yasePatan, enezindlu zakudala ezibonisa imbali etyebileyo yaseNepal kunye nobugcisa. I-Bhaktapur Durbar Square idume ngobuhle bayo bamaxesha aphakathi, i-55-Window Palace, kunye neTempile yaseNyatapola, eyona tempile inde ye-pagoda eNepal. Le ntlambo ikwalikhaya leedolophu zakudala ezifana neBungamati kunye neKhokana, apho inkcubeko yemveli yaseNewari kunye neendlela zokuphila zokufama zisalondolozwa.
Intlambo yaseKathmandu iye yaba liziko lempucuko ngaphezu kweminyaka engama-2,000, iphenjelelwa ziinkosi zamaHindu namaBhuda ezishiye ngasemva uyilo olumangalisayo kunye nelifa lokomoya. Imizobo yobugcisa yamaplanga, imifanekiso eqingqiweyo yamatye, neetempile zohlobo lwe-pagoda zibalaselisa ubuchule bale ntlambo kubugcisa bemveli. Iminyhadala efana ne-Indra Jatra, i-Bisket Jatra, kunye ne-Rato Machhindranath yongeza imibala eqaqambileyo kwikhalenda yenkcubeko yentlambo, ukutsala abantu basekhaya kunye nabakhenkethi ngokufanayo. Nangona iphuculwe, intlambo iyaqhubeka nokulungelelanisa izithethe zamandulo kunye nobomi basezidolophini, iyenza ibe yimyuziyam ephilayo yobugcisa, inkcubeko kunye nokomoya. Namhlanje, iNtlambo yaseKathmandu ime njengesango lokungena kwimimandla yaseNepal, ngelixa isenguvimba wembali nenkcubeko ngokwayo.
| site | Abemi bamanye amazwe | SAARC Nationals | Chinese | Se Nepali | Iinkcukacha zoqhagamshelwano | Iingxelo |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Kathmandu Durbar Square incl. Imyuziyam yaseTribhuvan | NPR 1,000 | NPR 500 | NPR 1,000 | free | 01-4268969 / 01-4269452 | Ngaphantsi kweminyaka eyi-10 simahla |
| IMyuziyam yeSizwe, iChauni | I-NPR 150 (ikhamera ye-NPR 100, ividiyo ye-NPR 200) | I-NPR 50 (ikhamera ye-NPR 75, ividiyo ye-NPR 150) | NPR 150 | Abafundi: NPR 10; Abanye: NPR 25 (ikhamera NPR 50, ividiyo NPR 100) | 01-4271504 / 01-4271478 | Kuvaliwe ngoLwesibini; Ngesiqingatha sosuku uMvulo (10:30–14:00) |
| iPatan Durbar Square incl. Imyuziyam yasePatan | NPR 1,000 | NPR 250 | NPR 1,000 | Abafundi: NPR 10–30 | - | Imirhumo yeNepali kuphela ngaphakathi kweMyuziyam |
| Itempile yePatan yegolide | NPR 100 | NPR 50 | NPR 100 | free | 01-5534595 / 01-5540227 | Ivaliwe ngoBuddha Jayanti |
| IBhaktapur Durbar Square | I-NPR 1,500 (US$15) | NPR 500 | NPR 500 | free | 01-6612249 | Ngaphantsi kweminyaka eyi-10 simahla; Inkokeli enye simahla kumaqela 1–11 |
| Imyuziyam yeSizwe yobuGcisa, eBhaktapur | I-NPR 150 (ikhamera ye-NPR 100, ividiyo ye-NPR 200) | I-NPR 50 (ikhamera ye-NPR 50, ividiyo ye-NPR 150) | NPR 150 | Abafundi: NPR 10; Abanye: NPR 25 (ikhamera NPR 50, ividiyo NPR 100) | 01-6610004 | Kuvaliwe ngoLwesibini; Kubandakanya iMyuziyam yeWood & Bronze |
| I-Swayambhunath (iTempile yeeNkawu) | NPR 200 | NPR 50 | NPR 200 | free | 01-4281889 / 01-4277236 | Ngaphantsi kweminyaka eyi-10 simahla |
| Boudhanath Stupa | NPR 400 | NPR 100 | NPR 400 | free | 01-4489257 | Ngaphantsi kweminyaka eyi-10 simahla |
| Itempile yasePashupatinath | I-NPR 1,000 / ngosuku | I-NPR 1,000 (amaIndiya asimahla) | NPR 1,000 | free | 01-4462767 / 01-4470340 | Jonga itempile ukusuka kwizakhiwo ezingasemva |
| Itempile yaseChangunarayan | NPR 300 | NPR 100 | NPR 300 | free | 01-5090958 | - |
| Imyuziyam ye-Ethnographic (NTB, Bhrikutimandap) | NPR 200 | NPR 100 | NPR 100 | Abafundi: NPR 15; Abanye: NPR 30 | 01-4256909 ext.172 | - |
| Umyezo wamaphupha, eKathmandu | NPR 400 | NPR 400 | NPR 400 | I-NPR 150 (Abantwana 5–11: NPR 50) | 01-4425340 / 01-4425341 | Mahala <5 yrs; 25% off amaqela (10+) |
| Ipaki yaseGodawari | I-NPR 500 (umntwana <10: NPR 150) | I-NPR 200 (umntwana <10: NPR 50) | NPR 200 | NPR 50 | 01-5174246 | Abafundi: 50% isaphulelo |
| Zoo eseMbindini | I-NPR 1,000 (umntwana 4–12: NPR 500) | I-NPR 500 (umntwana 4–12: NPR 250) | NPR 1,000 | I-NPR 200 (Abafundi: NPR 30; umntwana 4–12: NPR 135) | - | - |
???? Lumbini:
ILumbini, emi kwisithili saseRupandehi kumazantsi eNepal, yenye yezona ndawo zingcwele zokundwendwela emhlabeni kwaye ibambe ukubaluleka kwembali kunye nokomoya. Yindawo awazalelwa kuyo uSiddhartha Gautama, owathi kamva waziwa ngokuba yiNkosi uBuddha, umseki wobuBhuda. Ngokweerekhodi zembali kunye nemibhalo ebhaliweyo, uBuddha wazalelwa eLumbini ngo-623 BCE, kwaye indawo iye yahlonishwa ngamaBhuda kunye nabafuna ngokomoya kangangeenkulungwane. Intliziyo yeLumbini yiTempile yaseMaya Devi, ebonisa indawo ngqo apho u-Queen Maya Devi wazala khona iNkosana uSiddhartha. Ngaphakathi kwetempile, isiphawuli samatye kunye namabhodlo amandulo atyhila ubungqina bezakhiwo ezakhiwa kwangenkulungwane yesi-3 BCE, nto leyo eyenza ukuba ibe bubutyebi bezinto zakudala.
Intsika engcwele ye-Ashokan, eyamiswa nguMlawuli uAshoka ngo-249 BCE, isamile kwindawo njengobungqina bobunyani beLumbini njengendawo yokuzalwa kaBuddha. Kujikelezwe isakhiwo setempile yigadi ezolileyo enedama elingcwele elaziwa ngokuba yiPuskarini, apho uKumkanikazi uMaya Devi kukholelwa ukuba wahlamba phambi kokuba azale. Ummandla wonke waseLumbini ukhethwe njengeNdawo yeLifa leMveli le-UNESCO ngenxa yokubaluleka kwenkolo kunye neentsalela zezinto zakudala. Kumaxesha anamhlanje, iLumbini Development Zone iye yasekwa, inezindlu zeemonki ezakhiwe ngabahlali bamaBhuda abavela kwihlabathi liphela, nganye ibonisa izitayile zoyilo ezikhethekileyo zamazwe abo. Ukuhamba kulo mmandla woonongendi kuvakala njengohambo lokomoya olunqumla eAsia, kukho izindlu zoonongendi ezivela eThailand, eMyanmar, eTshayina, eJapan naseTibet ezifak’ isandla kwimekobume yoxolo.
ILumbini ayisiyondawo yokundwendwela kuphela kodwa ikwaliziko loxolo nokucamngca. I-World Peace Pagoda, eyakhiwe ngamaBhuda aseJapan, imi njengophawu lwemvisiswano nokungabi nabundlobongela. Abahambi ngezonqulo nabakhenkethi bahlala beza kuqhelisela ukucamngca, ukuthatha inxaxheba kwiimfundiso zokomoya, okanye ukonwabela nje indawo ezolileyo. Ngaphandle kwexabiso layo lenkolo, iLumbini nayo idlala indima ebalulekileyo ekukhuthazeni uxolo lwehlabathi, njengoko ibonisa umyalezo wendalo yonke wemfesane kunye nokungabikho kobundlobongela obufundiswa nguBuddha. Namhlanje, ayitsali nje kuphela amaBhuda kodwa nabahambi nababhali-mbali abanomdla wokuhlolisisa imbali yayo engaphelelwa lixesha. ILumbini iyaqhubeka nokukhuthaza izigidi zabantu kwihlabathi liphela, iyenza ibe yindawo engcwele apho imbali, umoya kunye noxolo zihlangana kakuhle.
| site | Abemi bamanye amazwe | SAARC Nationals | Chinese | Se Nepali | Iinkcukacha zoqhagamshelwano | Iingxelo |
|---|---|---|---|---|---|---|
| IGadi eNgcwele yaseLumbini | NPR 700 | NPR 400 | NPR 700 | I-NPR 20 (amaIndiya NPR 16) | 071-580189 | - |
| Imyuziyam yaseLumbini | NPR 50 | NPR 50 | NPR 50 | NPR 10 | 071-580318 | Kuvaliwe ngoLwesibini |
| Imyuziyam yaseKapilvastu | NPR 10 | NPR 5 | NPR 10 | NPR 2 | - | Kuvaliwe ngoLwesibini |
???? IsiChitwan:
IChitwan National Park, ekumathafa asezantsi kumbindi weNepal, yipaki yokuqala yelizwe kwaye yenye yezona ndawo zidumileyo zezilwanyana zasendle eAsia. Isekwe kwi-1973 kwaye kamva yabhengezwa njengeNdawo yeLifa leMveli le-UNESCO kwi-1984, ipaki ihlanganisa indawo ye-952 yeekhilomitha zeekhilomitha. Idume ngokutyeba kwayo ngeentlobo-ntlobo zezinto eziphilayo, inamahlathi ashinyeneyo esal, amathafa engca, amagxobhozo, kunye neendawo zokuhlala ezisemlanjeni ezibonelela ngekhusi kwiintlobo ngeentlobo zezilwanyana zasendle. Le paki ilikhaya lezilwanyana ezinqabileyo nezisengozini yokuphela ezifana nomkhombe onophondo olunye, ingwe yaseBengal, ingwenya yasendle, kunye nendlovu yasendle, nto leyo eyenza ibe yiparadesi kubathandi bendalo nabafoti bezilwanyana zasendle.
Imilambo iRapti, iNarayani, neReu iqukuqela kule paki, idala indalo echumileyo exhasa ubomi basemanzini nasemhlabeni. Ababukeli beentaka batsaleleka ngakumbi eChitwan, njengoko ibamba ngaphezu kwe-500 yeentlobo zeentaka, eziquka iihornbill, iikingfisher kunye neentlobo zeentaka ezifudukayo. Imisebenzi yasehlathini epakini ibandakanya i-jeep safaris, ukukhwela iinqanawa kunye nokuhamba kwehlathi, okuvumela iindwendwe ukuba zibone intlango ngokusondeleyo. Ukukhwela iphenyane kuMlambo iRapti kunika amathuba okubona iigharials kunye neengwenya zomgxobhozo ezihlala elunxwemeni lomlambo. Enye into ebalaseleyo liziko lokuzala kweendlovu, apho iindwendwe zinokufunda ngemigudu yokulondoloza iindlovu zaseAsia.
Ngaphaya kwezilwanyana zasendle, iChitwan ikwasisityebi kwinkcubeko, ngakumbi kuluntu lwemveli lweTharu oluhlala kufutshane nepaki. Abakhenkethi banokufumana izithethe zabo, imidaniso, kunye nendlela yokuphila, ehambelana ngokusondeleyo nendalo. Imiboniso yenkcubeko yangokuhlwa kunye nemijuxuzo yentonga yeTharu yongeza imbonakalo edlamkileyo kutyelelo. Le paki idlala indima ebalulekileyo kulondolozo lwendalo, ineenkqubo ezinempumelelo zokukhusela imikhombe namahlosi awayekade ecicini lokuphela eNepal. Namhlanje, iPaki yeSizwe yaseChitwan ayisebenzi nje kuphela njengendawo yolondolozo kodwa ikwayindawo yokhenketho lwendalo, etsala amawaka eendwendwe ngonyaka. Umdibaniso wayo wokuzonwabisa, izilwanyana zasendle, kunye nenkcubeko iyenza ibe yenye yeendawo ekufuneke zityelelwe eNepal.
| site | Abemi bamanye amazwe | SAARC Nationals | Chinese | Se Nepali | Iinkcukacha zoqhagamshelwano | Iingxelo |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Ipaki yelizwe laseChitwan | I-NPR 2,000 + 13% ye-VAT | I-NPR 1,000 + 13% ye-VAT | I-NPR 2,000 + 13% ye-VAT | I-NPR 150 + 13% ye-VAT | 056-621069 | Ukukhwela kweendlovu: I-NPR yangaphandle 2,500; I-SAARC NPR 1,500; IsiNepali NPR 500 |
| Elephant Breeding Centre | NPR 100 | NPR 50 | NPR 100 | NPR 25 | 056-580154 | - |
| Imyuziyam yeNkcubeko yaseTharu | NPR 25 | NPR 15 | NPR 25 | NPR 10 | 056-580121 | Ngaphantsi kweminyaka eyi-10 simahla |
???? Pokhara:
IPokhara, edla ngokubizwa ngokuba “likomkhulu labakhenkethi baseNepal,” sesinye sezona zixeko zintle kweli lizwe, ezimalunga neekhilomitha ezingama-200 kwintshona yeKathmandu. Ibekwe emazantsi eentaba ze-Annapurna kunye neMachhapuchhre (Fishtail), esi sixeko sidume ngobuhle baso bendalo obumangalisayo kunye nomoya ozolileyo. Ilitye elinqabileyo lePokhara yiPhewa Lake, apho abahambi banokonwabela ukukhwela isikhephe ngelixa bebuka incopho yekhephu phezu kwamanzi. Ngasechibini, iivenkile zokutyela, iivenkile zokutyela kunye neevenkile zenza imekobume edlamkileyo kodwa enoxolo kubatyeleli. IWorld Peace Pagoda, ethe ngcu phezu kwenduli ejonge echibini, ibonelela ngembono yePokhara Valley kunye nodederhu lweeHimalaya.
Omnye ummangaliso wendalo wePokhara yiDavis Falls, ingxangxasi enamandla ethi shwaka kwitonela elingaphantsi komhlaba, idala umbono onomtsalane. Kufuphi, iGupteswor Mahadev Cave inendlu engcwele yeShiva lingam kwaye inwebeka nzulu kulwakhiwo lwelitye lekalika. IMyuziyam yeNtaba yeHlabathi yenye into ebalaseleyo, ebonisa imbali yaseNepal yokunyuka intaba, inkcubeko ye-Himalaya, kunye nobomi babanyuki abaziwayo. Abafuna ulonwabo bajonga i-Pokhara njenge hub yemisebenzi efana ne-paragliding, iinqwelomoya ezikhanyayo, i-zip-lining, kunye nokukhwela ibhayisekile entabeni, iyenza iparadesi kubathandi bolonwabo. Induli yaseSarangkot, elapha ngasentla kwesixeko, idume ngokuphuma kwelanga okuphefumlayo kunye nokutshona kwelanga kudederhu lweAnnapurna kunye neDhaulagiri.
IPokhara ikwalisango lokuya kwezinye zezona hambo zidumileyo zaseNepal, kubandakanya iAnnapurna Base Camp, Ghorepani Poon Hill, kunye neSekethe yaseAnnapurna. Isixeko sidibanisa imimangaliso yendalo kunye neendawo zenkcubeko nezomoya, ezifana neTempile yaseBindhyabasini, enikelwe kuThixokazi uBhagwati. Imozulu epholileyo kunye ne-vibe ekhululekile itsala abakhenkethi basekhaya nabamazwe ngamazwe unyaka wonke. Ukongeza, iSeti River Gorge kunye neMahendra Cave iqaqambisa iimpawu ezizodwa zejoloji yesixeko. I-Pokhara ilinganisa ngokugqibeleleyo ukuzola kunye ne-adventure, inika amava kuzo zonke iintlobo zabahambi. Namhlanje, ime njengenye yezona ndawo zithandwa kakhulu eNepal, idibanisa iimbono ze-Himalaya, amachibi azolileyo, kunye nobutyebi benkcubeko kwindawo enye ephefumlayo.
| site | Abemi bamanye amazwe | SAARC Nationals | Chinese | Se Nepali | Iingxelo |
|---|---|---|---|---|---|
| IMyuziyam yeeNtabeni yeHlabathi | NPR 400 | NPR 200 | NPR 400 | free | Kuvaliwe ngoLwesibini |
| Davis Falls | NPR 30 | NPR 30 | NPR 30 | NPR 20 | - |
| Umqolomba waseMahendra | NPR 100 | NPR 100 | NPR 100 | NPR 50 | - |
| Sarangkot | NPR 100 | NPR 100 | NPR 100 | NPR 50 | - |
| Ukuhamba ngephenyane (Phewa Lake, iyure e-1, max 4 pax) | NPR 650 | NPR 650 | NPR 650 | NPR 650 | - |
| 2-indlela isikhephe ukuya kwiTempile yaseTal Barahi | NPR 80 | NPR 80 | NPR 80 | NPR 80 | - |
| Itempile yaseTal Barahi | free | free | free | free | - |
⛩ Ezinye iisayithi:
Imoto yeCable yaseManakamana: Ifumaneka eKurintar, yinkqubo yemoto yokuqala yaseNepal, edibanisa uhola wendlela eya eManakamana Temple ngemizuzu nje eli-10. Ukukhwela kunika iimbono eziphefumlayo zoMlambo iTrishuli, iinduli ezixineneyo, kunye neentaba ezikude.
Itempile yaseManakamana: Itempile engcwele yamaHindu enikezelwe kuThixokazi uBhagwati, ekukholelwa ukuba wenza iminqweno yabo bazinikeleyo. Abahambi ngezonqulo abavela kulo lonke elaseNepal naseIndiya batyelela apha ukuze benze imithandazo namadini.
Imoto yeCable yeChandragiri: Ime ngaphandle kweKathmandu, le moto yekhebula yanamhlanje ithatha abatyeleli kwiNduli yaseChandragiri malunga nemizuzu eli-10. Ukusuka phezulu, unokubona iimbono zepanoramic zeNtlambo yaseKathmandu kunye noluhlu lwe-Himalayan, kuquka i-Mt. Everest ngeentsuku ezicacileyo.
Nagarkot: Isikhululo senduli esidumileyo esimalunga neekhilomitha ezingama-32 ukusuka eKathmandu, edume ngokuphuma kwelanga nokutshona kwelanga kwiiHimalaya. Ibonelela ngeendawo ezibukekayo, umoya omtsha weentaba, kunye neendawo zokungcebeleka ezinoxolo, nto leyo eyenza ibe yeyona ndawo ithandwayo yokuphumla kufutshane nekomkhulu.
| site | Abemi bamanye amazwe | SAARC Nationals | Chinese | Se Nepali | Iingxelo |
|---|---|---|---|---|---|
| Imoto yeCable yaseManakamana | NPR 1,000 | NPR 800 | NPR 1,000 | NPR 750 | - |
| Itempile yaseManakamana | free | free | free | free | - |
| I-Chandragiri Cable Car (2-indlela) | NPR 2,400 | NPR 800 | NPR 2,400 | NPR 700 | - |
| Nagarkot | NPR 340 | NPR 340 | NPR 340 | NPR 25 | - |
