INepal Iphinde Yavula Ukukhishwa Kwama-Visa Okufika Abahambi, njengoba ilahla izidingo zokuvalelwa abantu futhi iqala kabusha nama-visa lapho ufika, ekuhambeni okutuswa osomabhizinisi njengokuphumula okudingeka kakhulu embonini ecekelwe phansi yigciwane.
INepal ngoLwesine yasichitha imfuneko yokuvalelwa yedwa izinsuku eziyisikhombisa futhi yaqala kabusha nokukhipha ama-visa lapho efika kubo bonke abahambi abagonyiwe bangaphandle ngenhloso yokubuyisela imboni yayo yezokuvakasha ecekelwe yigciwane.
Izivakashi kufanele ngabe zithole umthamo wazo wokugcina womgomo we-Covid-19 okungenani ezinsukwini eziyi-14 ezigcwele ngaphambi kokungena eNepal. Labo abangagonyiwe noma abangagonyiwe kancane ngeke bathole ama-visa lapho befika. Kufanele bathole izimvume zabo zokungena emishinini yezikhulu zaseNepali, futhi bachithe izinsuku eziyi-10 bevalelwe bodwa emahhotela asohlwini lukahulumeni.
Ukuhlolwa kwe-RT-PCR engalungile noma i-Gene Expert noma ukuhlolwa kwe-True NAAT kuyadingeka ukuze bonke baye e-Nepal, ngokomthetho wokuvakasha okhishwe ngoLwesine. Bonke abahambi badinga ukuhlola i-antigen eyisibopho noma ukuhlolwa okusheshayo kwe-antigen ezindaweni zokungena kwabathuthela kwelinye izwe .
Lo mthetho omusha ukhishwe ngaphansi kwe-Infectious Disease Act (1964), ngemuva kwe-Covid-19 Crisis Management Ordinance (2020), kanye nemithetho ecishe ibe yishumi nambili, eyethulwe nguhulumeni, ayizange isebenze kusukela ngoSepthemba 16 lapho behluleka ukungena ePhalamende ngesikhathi esinqunyelwe umthethosisekelo.
Ngemuva kokuthi i-Covid-19 Crisis Management Ordinance ihlulekile ukuthola imvume ephalamende, zonke izinhlaka zomthetho ezihlobene nohambo nazo zaba ezingavumelekile.
NgoMsombuluko (20.09.2021), iKhabhinethi ligunyaze umthethonqubo omusha wokuvakasha ngaphansi koMthetho omdala Wezifo Ezithathelwanayo.
"Sikuvumile ukususwa kwesidingo sokuvalelwa bodwa kubo bonke abahambi abagonyiwe abafika eNepal bevela kuzo zonke izindawo eziya kwamanye amazwe futhi sabuyekeza nezinqubo zokuhamba eziqala ukusebenza kusukela ngoLwesine, Septhemba 23," uTaranath Adhikari, okhulumela uMnyango Wezokuvakasha, etshela iPost. "Izinyathelo kulindeleke ukuthi zithuthukise imboni yezokuvakasha yezwe."
Ngaphambi kokugibela indiza eya eNepal, bonke abahambi abagonyiwe kuzodingeka baveze imiphumela yokuhlolwa kwe-Covid-19 engemihle ethathwe amahora angama-72 ngaphambi kokuhamba, futhi bagcwalise ifomu eliku-inthanethi labahambi bamazwe ngamazwe ku-www.ccmc.gov.np futhi babe nekhophi ephrintiwe ukuze bafake isicelo se-visa lapho ufika esikhumulweni sezindiza, ngokomthetho wezokuvakasha oshicilelwe nguMnyango Wezokuvakasha ngoLwesine.
Uma kutholakala ukuthi banegciwane, bazothunyelwa esikhungweni esizimele sodwa noma esibhedlela esinconywe uMnyango Wezempilo. Ngokwale mithetho emisha, uma singekho indawo yokuhlola i-antigen esikhumulweni sezindiza noma endaweni yokuthuthela kwelinye izwe, abantu bangaphandle kufanele bayohlolwa ehhotela. Bazovunyelwa ukuthi baphume ehhotela uma ukuhlolwa kubuya ukuthi awunayo.
"Izivakashi ezingagonyiwe noma ezigonywe ngokwengxenye kufanele zizivalele ehhotela izinsuku eziyi-10 ngezindleko zazo. Ngosuku lwe-11, uma zitholakala zingenayo, zikhululekile ukuhamba," ngokusho komthetho omusha.
Zonke izindleko zokuhlolelwa i-Covid-19, ukuzihlukanisa, kanye nomshwalense kufanele zithwalwe abahambi ngokwabo. Ama-ejensi ezokuhamba nezokuhamba anesibopho sokuphoqelela yonke imibandela ebekwe umthetho omusha.
Amahhotela azoba nesibopho sokusebenzisa ukuvalelwa kanye nokuhlukaniswa.
Uma izivakashi zingayithobeli imithetho, ihhotela kufanele lazise amaphoyisa noma ezinye izinhlaka ezithintekayo, ngokwemithetho.
"Nakuba isinqumo sibambezelekile, siwumphumela omkhulu embonini yezokuvakasha yezwe," kusho uKhum Bahadur Subedi, umongameli wenhlangano. I-Trekking Agencies Association yaseNepal (TAAN).“Silindele ukwelulama kancane kwabafikayo kule nkwindla, inkathi yezokuvakasha ephakemeyo yezwe. Kunamathemba amakhulu okululama kwesizini yasentwasahlobo uma zingekho izinsongo zokuthi i-Covid-19 iphinde iqale kabusha.”
Osomabhizinisi abahweba ngezokuvakasha bathi imibuzo evela kwabangase babe izivakashi ezivakashela eNepal ibe mikhulu, futhi bebelindele ngabomvu isinqumo seNepal sokunciphisa izidingo zokuvalelwa kanye nokukhishwa kwama-visa.
Amabhizinisi ezokuvakasha nezokuvakasha, abize cishe amaphesenti angu-8 omkhiqizo wezwe ophelele futhi ahlinzeka ngemisebenzi engaphezu kwezigidi ezingu-1.05 ngokuqondile nangokungaqondile ezikhathini zangaphambi kwe-Covid-19, yiwona ashayeke kakhulu ngemuva kokuqala kwemikhawulo yokuhamba ngasekupheleni kukaMashi ngonyaka odlule.
Ngentwasahlobo edlule, uhulumeni uvule kabusha izwe kwabahambela kwamanye amazwe ngethemba lokufukula umnotho nokuqashwa kwabantu ngokuvuselela ezokuvakasha.
Kamuva, iNepal yathola irekhodi eliphakeme labantu bakwamanye amazwe ababefisa ukukhuphuka inani eliphakeme kunawo wonke emhlabeni, I-Mt Everest, njengoba ubhubhane lwe-Covid-19 lubonakala luqeda. Kepha ukuqubuka okusha kweDelta nokuphuma kancane kokugoma kuphinde kwaphazamisa ezokuvakasha zezwe.
Ngemuva kokuthi igagasi lesibili le-Covid-19 lihlasele eNepal ngo-Ephreli, izwe langena enkingeni enkulu lapho iziphathimandla ziphoqelela izindlela eziqinile zokuvala umnyango. Cishe ngemva kwezinyanga ezimbili, imingcele yaxegiswa kancane kancane, futhi kusukela ngoSepthemba 1, cishe yonke into yavunyelwa ukuthi iphinde ivulwe.
Izifo zansuku zonke ze-coronavirus nazo zehle kakhulu zisuka ku-9,317 ngoMeyi 11, 2021, zaya ku-1,239 ngoLwesine. Imikhawulo emabhizinisini isidaluliwe, futhi nezimpawu ezikhuthazayo zokuvuselelwa komnotho ziyavela njengoba nokukhathazeka kusaqhubeka ngokuqubuka okusha.
NgoLwesithathu, iBhange Lokuthuthukiswa Kwase-Asia libuyekeze isibikezelo salo sokukhula komnotho waseNepal onyakeni wezimali wamanje ka-2021-22 saya kumaphesenti angu-4.1 sisuka kumaphesenti angu-5.1 edlule, Ikakhulu ngenxa yamacala aphezulu e-Covid-19 kanye nobungozi, nakuba bunciphile manje, futhi bunciphisa ukukhula kwezokuvakasha nezinsizakalo.
I-Nepal encike kwezokuvakasha isingathe izivakashi zakwamanye amazwe ezingama-230,085 ngo-2020, ukwehla ngamaphesenti angaphezu kwama-80 uma kuqhathaniswa no-2019 kanye nesibalo esifana nesango-1986.
Ngokomthetho omusha, ama-visa lapho efika aseqaliswe kabusha kubantu abangahlali baseNepal noma abokufika abashade nezakhamizi zaseNepali nabo. Uma sebegonywe ngokugcwele, bethola umthamo wokugcina okungenani izinsuku eziyi-14 ezigcwele ngaphambi kosuku abangena ngalo eNepal, bavunyelwe ukuthi baqhubekele ezindaweni abaya kuzo.
Uma bengagonywanga ngokugcwele noma bengazange bathole umthamo wokugcina okungenani izinsuku eziyi-14 ezigcwele ngaphambi kosuku abangena ngalo e-Nepal, bazovunyelwa ukuthi baqhubekele ezindaweni abaya kuzo uma ukuhlolwa kwabo kwe-antigen kubuya kungenayo.
Ngokwemithetho, abantu ababuyela eNepal ukuyokwenza amasiko okulila kulandela ukushona kwabathandekayo babo bazovunyelwa ukuthi baye lapho beya khona uma ukuhlolwa kwabo kwe-antigen kubuya kungenayo, ngokusekelwe esincomweni sikahulumeni wendawo.
Ngokufanayo, abantu abahlushwa ukugula noma ukukhubazeka kanye nemisebenzi yabo, bavunyelwe ukuya ezindlini zabo ngokuqondile uma ukuhlolwa kwabo kwe-antigen kubuya kungenayo, ngokusekelwe emibhalweni yasesibhedlela kanye nesincomo sikahulumeni wendawo.
Abantu abaneminyaka engaphezu kwengama-75, imisebenzi yabo, kanye nezingane ezingaphansi kweminyaka emihlanu nemisebenzi yabo bavunyelwe ukuya ekhaya kulandela ukuhlolwa okungalungile kwe-antigen esikhumulweni sezindiza, ngokusekelwe esincomweni sikahulumeni wendawo.
Abamele izinhlangano zamanxusa kanye namalungu omndeni wabo kufanele balethe umphumela wokuhlolwa ongemuhle we-Covid-19 othathwe kungakapheli amahora angama-72 ukusuka. Ifomu eliku-inthanethi elithi www.ccmc.gov.np le-visa yabo yokufika liyisibopho nakubo.
Labo abathole i-visa emishinini yokusebenzela yaseNepal phesheya kufanele balethe umbiko ongemuhle nge-Covid-19 futhi bagcwalise ifomu bese belithumela endaweni yokuthuthela kwelinye izwe. Uma bengenazo izimpawu ze-Covid-19 ngemuva kokufika kwabo eNepal, bazovunyelwa ukuthi baye lapho beya khona.
Abamele abasemthethweni bemishini yokusebenzela yaseNepal, uma bengagonywanga, kufanele bazihlukanise izinsuku eziyi-10 endaweni enconywe yi-ejensi yabo.
Uhulumeni uvule nezindawo zokungena kuzo zonke izivakashi, okuhlanganisa nabahambi baseNdiya.
Abahambi abangena eNepal ngokusebenzisa imizila engaphezulu kufanele bagcwalise ifomu lokufika futhi bahlolwe i-antigen. Umbiko omubi uzobavumela ukuthi bangene eNepal. Ngaphandle kwamaNdiya angawadingi ama-visa, ezinye izivakashi kufanele zithole ama-visa ophikweni lwezobunxusa lwaseNepali emazweni azo.
Ngokwemithetho emisha, uma izindawo zokufuduka zingenazo izinsiza zokwenza ukuhlolwa kwe-antigen, kudingeka bakwenze ehhotela.
Ngokufanayo, abantu bangaphandle abagonywe ngokugcwele abadlulela emazweni esithathu bedlula esikhumulweni sezindiza sase-Kathmandu, ngemva kokuhlala isikhashana e-Nepal, kufanele bathumele umbiko wokuhlola ongemuhle emahoreni angama-48 ngaphambi kokuba bahambe.
Imithetho ithi izingane ezineminyaka engaphansi kwemihlanu aziyidingi imigomo nokuhlolwa. Ezinganeni eziphakathi kweminyaka emihlanu neyi-18 ubudala, ukugoma akuphoqelekile.
Abagibeli abasuka eNepal kufanele balethe umbiko omubi we-Covid-19 othathwe ngaphansi kwamahora angama-48 ngaphambi kokuhamba noma ngokwemithetho yamazwe abaya kuwo.
Njengoba amacala ehla futhi cishe yonke into ivuleka, osomabhizinisi bezokuvakasha isikhathi eside bebelokhu befaka ingcindezi kuhulumeni ukuthi asuse ukuvalwa kokuhamba.
U-Deepak Raj Joshi, owayeyisikhulu esiphezulu seNepal Tourism Board, uthe le mithetho emisha ingcono sekwephuzile kunakuqala.
"Ukubambezeleka ekugunyazweni kukahulumeni kubangele inqwaba yabahambi, abenze uhlelo lwabo lokuvakashela eNepal ekwindla, kodwa kwadingeka bahoxise ngenxa yezidingo zokuvalelwa yedwa," kusho uJoshi etshela iPost. "Uhulumeni bekumele enze lesi sinqumo esikhathini esingangenyanga edlule. Noma kunjalo, isinqumo senziwe futhi lokhu kuzoba umfutho omkhulu embonini yezokuvakasha njengoba iphuma kulolu bhubhane."
Umthombo: Kathmandu Post
